ENFLASYONLA MÜCADELE KAPSAMINDA 102,6 MİLYAR LİRADAN VAZGEÇİLDİ

2021 yıl sonunda enflasyonun, yüzde 16,2 olarak gerçekleşmesi bekleniyor.

ENFLASYONLA MÜCADELE KAPSAMINDA 102,6 MİLYAR LİRADAN VAZGEÇİLDİ

28.09.2021 12:30 0 Yazdır

 Hazine ve Maliye Bakanlığınca alınan önlemler çerçevesinde, enflasyonla mücadele kapsamında bazı hizmet sektörlerine yönelik uygulanan KDV indirimleri enflasyonu azaltıcı rol oynarken, yapılan indirim ve fiyat ayarlamaları sonucunda 102,6 milyar liralık kamu gelirinden vazgeçildi.

 

AA muhabirinin "Hazine ve Maliye Bakanlığı Kamu Maliyesi Raporu"ndan yaptığı derlemeye göre, 2021 yılının ilk yarısında enflasyonist baskılar arttı. Bu gelişmede, gıda ve temel mal fiyatlarındaki artışların yanı sıra başta petrol olmak üzere, küresel emtia fiyatlarındaki yüksek seyir ve enflasyon beklentilerindeki artış etkili oldu.

 

Bununla birlikte mayıs ayının ikinci yarısından itibaren kademeli olarak ekonominin yeniden açılması da özellikle hizmetler kaynaklı olarak enflasyon üzerinde baskı yarattı. Böylece yıllık tüketici enflasyonu ağustos ayında yüzde 19,25 seviyesine yükseldi.

 

Türk lirasındaki değer kaybının birikimli etkileri, uluslararası koşullara bağlı girdi maliyetlerindeki artışlar ve arz kısıtları üretici fiyatlarının yüksek seyretmesinde belirleyici olurken, üretici enflasyonu ağustos ayında yüzde 45,52 seviyesinde gerçekleşti.

 

Diğer yandan, üretici enflasyonu ile tüketici enflasyonu arasındaki makasın açılması tüketici enflasyonu üzerinde risk oluşturmayı sürdürüyor.

 

Yönetilen veya yönlendirilen fiyat ayarlamalarının yanı sıra yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını kaynaklı etkileri azaltmak amacıyla belirli hizmet sektörlerine yönelik uygulanan KDV indirimleri enflasyonu azaltıcı rol oynadı. Yapılan indirim ve fiyat ayarlamaları sonucunda 102,6 milyar liralık kamu gelirinden vazgeçildi.

 

Tüm bu gelişmeler çerçevesinde 2021 yıl sonunda enflasyonun, Orta Vadeli Program'da öngörüldüğü üzere, yüzde 16,2 olarak gerçekleşmesi bekleniyor.

 

- Eşel mobil sisteminin enflasyona etkisi eksi 2,48 düzeyinde gerçekleşti

 

Rapora göre, para ve maliye politikası eşgüdümünün sürekli ve sistematik bir yapıya dönüşmesi ve kalıcı fiyat istikrarının sağlanması amacıyla gelir politikaları da enflasyonla mücadeleye destek olacak şekilde uygulanıyor.

 

Bu kapsamda, eşel-mobil sistemi uygulaması sonucunda sadece 2021 yılı için toplam 46 milyar liralık KDV ve ÖTV gelirinden feragat edileceği hesaplanıyor.

 

Eşel-mobil sisteminin Ocak-Ağustos 2021 döneminde enflasyona etkisi eksi 1,42 puan doğrudan, eksi 1,06 puan ise dolaylı olmak üzere toplamda eksi 2,48 puan olarak hesaplandı.

 

Salgınla mücadele kapsamında belirli sektörlerde geçici vergi indirimleri yapılması fiyat düzeyini de aşağı yönlü etkilerken, bu düzenlemelerle 2021 yılının 9 ayı için toplam 25,2 milyar lira vergi gelirinden vazgeçilecek.

 

Ayrıca iş yeri kiraları üzerindeki gelir vergisi stopaj oranının yüzde 20'den yüzde 10'a indirilmesi 3,6 milyar lira gelir kaybı oluşturdu.

 

Tütün mamullerinde uygulanan ÖTV nispi vergi oranı yüzde 67'den yüzde 63'e indirildi ve tütün mamullerinde yılın birinci ve ikinci yarısı için alkollü içkilerde ise yılın ikinci yarısı için maktu vergi tutarları artırılmadı. Bu uygulamalar ile 2021 yılı için sigarada 8,8 milyar lira, alkollü içeceklerde 2 milyar lira KDV ve ÖTV nedeniyle gelir kaybı hesaplandı.

 

Motorlu araçlarda ÖTV matrah eşiklerinin güncellenmesi ile otomotiv sektöründe fiyatların aşağı yönlü etkilenmesi bekleniyor. Bu düzenlemeyle yılın kalanında yaklaşık 340 milyon lira gelir kaybı oluşacağı tahmin ediliyor.

 

Türk lirası cinsinden yatırımların teşvik edilmesi amacıyla Türk lirası cinsi ürünlere yönelik gelir vergisi tevkifat oranlarında indirim yapılarak enflasyonla mücadeleye dolaylı yoldan destek veriliyor. Bu düzenleme ile 2021 yılının 9 ayı için 17 milyar lira gelirden vazgeçilmiş olacak.

 

Ekonomi Reform Programı kapsamında fiyat istikrarının kalıcı olarak tesis edilmesine ve sürdürülmesine katkı sağlaması amacıyla Fiyat İstikrarı Komitesi kurulmasına yönelik çalışmalar tamamlandı.

 

Komite, enflasyon ile mücadelede arz kaynaklı fiyat artışlarına yönelik yapısal tedbirlerin oluşturulması kapsamında politika koordinasyonu sağlamaya odaklanmayı sürdürecek.

 

Hisse Son Değişim
SARKY 18.48 10,00 %
ATATP 43.56 10,00 %
SELVA 10.91 9,98 %
PENTA 226.4 9,96 %
KARYE 22.1 9,95 %
DOBUR 53.25 9,93 %
AKFGY 6.76 9,92 %
DESPC 10.09 9,91 %
ZRGYO 2 9,89 %
AYEN 6.24 9,86 %
HEDEF 3.12 9,86 %
GOZDE 6.69 9,85 %
PEGYO 1.62 9,46 %
DOGUB 4.8 6,90 %
KRGYO 6.8 6,75 %
EGPRO 32.16 6,63 %
EGSER 15.85 6,59 %
KZBGY 30 6,01 %
ATSYH 6.33 5,50 %
BIOEN 26.34 5,36 %
DIRIT 4.42 5,24 %
RALYH 6.5 5,01 %
SNPAM 14.33 4,98 %
MAKTK 3.6 4,35 %
EMNIS 19.08 4,09 %
DOAS 36.32 4,01 %
MNDRS 2.09 3,98 %
KAPLM 25.28 3,95 %
SANFM 28 3,70 %
RHEAG 2.3 3,60 %

Hisse Son Değişim
FRIGO 21 -8,30 %
GOODY 8 -6,32 %
KTSKR 31.42 -5,59 %
TIRE 8.72 -5,22 %
TURSG 4.89 -4,31 %
DYOBY 9.81 -3,82 %
TATGD 9.57 -3,82 %
JANTS 62.05 -3,80 %
ALCAR 297.4 -3,63 %
PKART 17.69 -3,60 %
PNSUT 16.07 -3,19 %
SEKUR 19.19 -3,18 %
TTRAK 164.9 -3,00 %
ATAGY 4.03 -2,89 %
PRKAB 22.6 -2,67 %
ERBOS 117 -2,58 %
ADESE 1.15 -2,54 %
SERVE 14.1 -2,49 %
MARTI 1.66 -2,35 %
CASA 119 -2,22 %
BFREN 831.1 -2,19 %
LINK 28.28 -2,15 %
KLNMA 20.98 -2,15 %
MERIT 28.38 -2,14 %
BRISA 23.34 -2,10 %
TRILC 9.82 -2,09 %
CMBTN 212.5 -2,07 %
GWIND 4.32 -2,04 %
BRYAT 348 -2,00 %
ANSGR 5.92 -1,99 %

Hisse Son Fiyat Değişim Hacim
GARAN 9.85 0,29 % 1.896.702.592
TSPOR 5.42 0,18 % 410.903.930
SISE 8.66 -0,12 % 403.148.558
THYAO 14.97 0,12 % 385.341.005
AKBNK 5.86 0,08 % 374.149.700
EREGL 19.69 -0,08 % 373.854.048
YKBNK 2.73 0,07 % 351.299.980
ISCTR 5.63 0,02 % 343.002.822
BIMAS 62.15 -0,95 % 300.687.514
KOZAL 107.3 2,40 % 300.027.151
SASA 31.04 0,12 % 286.688.664
FROTO 185.6 -2,60 % 243.174.446
GUBRF 68.75 0,25 % 212.128.281
KRDMD 7.46 -0,04 % 203.232.284
TUPRS 139.8 -1,50 % 195.826.091
ASELS 16.43 -0,05 % 177.628.899
GOZDE 6.69 0,60 % 163.448.969
JANTS 62.05 -2,45 % 157.003.710
ANGEN 21.86 0,30 % 142.977.657
BASGZ 37.2 0,80 % 138.630.091
ZOREN 1.64 -0,02 % 120.121.573
KCHOL 23.58 0,02 % 106.133.000
BJKAS 6.24 0,00 % 100.728.967
GSRAY 3.61 0,11 % 99.480.312
PETKM 6.53 -0,03 % 98.168.941
KOZAA 16.85 0,10 % 94.041.608
HALKB 4.43 0,01 % 88.587.304
SARKY 18.48 1,68 % 88.571.489
KTSKR 31.42 -1,86 % 83.101.218
MANAS 15.77 0,07 % 79.168.542